ΜΔΕ Διδακτική της Βιολογίας - Εκπαιδευτική Τεχνολογία - Συνεισφορές χρήστη [el]

Κλουκίνα Ισμήνη

2020-12-07T18:07:11Z

Ikloukina:

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding-right: 30px;padding-left: 30px" |<big>'''ΝΕΟ'''</big>
|}
<u><center>ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> <br><center>'''ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ'''</center> <center>'''ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ'''</center> <center>'''ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19 ΙΟΥΝΙΟΥ 2020'''</center> <center>'''ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ'''</center> <center>'''ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6)'''</center>

'''ΘΕΜΑ Α'''

''Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις '''''Α1 '''''έως '''''Α5 '''''και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.''

'''Α1. '''Η ανοσοβιολογική απόκριση πραγματοποιείται

:'''α. '''στον θύμο αδένα και τον μυελό των οστών.

:'''β. '''στον σπλήνα, τις αμυγδαλές, τους λεμφαδένες και τον λεμφικό ιστό κατά μήκος του γαστρεντερικού σωλήνα.

:'''γ. '''στον θύμο αδένα και τους λεμφαδένες.

:'''δ. '''στον μυελό των οστών και τις αμυγδαλές.

<div style="text-align: right; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α2. '''Τα μικρά ριβονουκλεοπρωτεϊνικά σωματίδια τα συναντάμε

:'''α. '''μόνο στα ευκαρυωτικά κύτταρα.

:'''β. '''μόνο στα προκαρυωτικά κύτταρα.

:'''γ. '''σε ευκαρυωτικά κύτταρα και τους ιούς που τα προσβάλλουν.

:'''δ. '''σε προκαρυωτικά και ευκαρυωτικά κύτταρα.

<div style="text-align: right; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α3. '''Στον κύκλο του αζώτου, η αμμωνία παράγεται με τη διαδικασία της

:'''α. '''φωτοσύνθεσης.

:'''β. '''νιτροποίησης.

:'''γ. '''απονιτροποίησης.

:'''δ. '''αποικοδόμησης.

<div style="text-align: right; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α4. '''Τα πρωτοογκογονίδια

:'''α. '''υπάρχουν φυσιολογικά στο ανθρώπινο γονιδίωμα.

:'''β. '''όταν απουσιάζουν από το ανθρώπινο γονιδίωμα προκαλείται καρκίνος.

:'''γ. '''επιδιορθώνουν βλάβες στο DNA.

:'''δ. '''αναστέλλουν την κυτταρική διαίρεση.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

----

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding-right: 30px;padding-left: 30px" |<big>'''ΝΕΟ'''</big>
|}

<u><center>ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u>

'''Α5. '''Η εμβρυϊκή αιμοσφαιρίνη ΗbF

:'''α. '''αποτελείται από 2α και 2δ αλυσίδες.

:'''β. '''παράγεται σε όλα τα κύτταρα του εμβρύου .

:'''γ. '''παράγεται καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του ανθρώπου .

:'''δ. '''αποτελείται από πολυπεπτιδικές αλυσίδες οι οποίες δεν συνδέονται με ομάδες αίμης.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''ΘΕΜΑ B'''

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β1. ''' || style="padding-left: 1em;"|Στον χιμπατζή το απλοειδές γονιδίωμα περιλαμβάνει 24 χρωμοσώματα.Να συμπληρώσετε σωστά τον Πίνακα 1 και να τον αντιγράψετε στο τετράδιό σας.
|-
|}

:{| cellspacing=0 style="margin-left: auto; margin-right: auto;width: 70%;"
| style="width: 60%" |
| style="border:1px solid black;width: 20%;" | <center>Αριθμός<br>χρωμοσωμάτων</center>
| style="border:1px solid black;border-left:0px;width: 20%;" | <center>Αριθμός<br>μορίων DNA<br>πυρήνα </center>
|-
| style="border:1px solid black;border-left:1px solid black;width: 20%;" |Μετάφαση μίτωσης
| style="border-bottom:1px solid black;border-right:1px solid black;width: 20%;" |
| style="border-bottom:1px solid black;border-right:1px solid black;width: 20%;" |
|-
| style="border:1px solid black;border-top:0px;width: 20%;" |Θυγατρικό κύτταρο που προκύπτει από την Μείωση I
| style="border:1px solid black;border-left:0px;border-top:0px;width: 20%;" |
| style="border:1px solid black;border-left:0px;border-top:0px;width: 20%;" |
|}

<center>'''Πίνακας 1'''</center>

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β2. ''' || style="padding-left: 1em;" |Ποιες είναι οι επιδράσεις της αιθυλικής αλκοόλης στο ήπαρ του ανθρώπου;
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β3. '''
| <ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li>Να γράψετε τα χαρακτηριστικά που αποκτούν ορισμένα βακτήρια και τα οποία τα βοηθούν να επιβιώσουν σε αντίξοες συνθήκες, όπως οι ακραίες θερμοκρασίες και η δράση ακτινοβολιών. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 3)</div></li>
<li>Πώς επιβιώνει το βακτήριο E.coli όταν στο περιβάλλον δεν υπάρχει γλυκόζη αλλά υπάρχει λακτόζη; Να περιγράψετε τον αντίστοιχο μηχανισμό. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 4)</div></li>
<li>Να αναφέρετε πώς επιβιώνουν ορισμένα βακτήρια απουσία αμινοξέων από το θρεπτικό τους υλικό. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 2)</div></li>
</ol>
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 9'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β4.''' || style="padding-left: 1em;" |Ο αλφισμός είναι μια ασθένεια που χαρακτηρίζεται από ετερογένεια. Πώς ερμηνεύεται η ετερογένεια αυτή σε φαινοτυπικό και γονιδιακό επίπεδο;
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 2ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

----

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding-right: 30px;padding-left: 30px" |<big>'''ΝΕΟ'''</big>
|}

<u><center>ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β5.''' || style="padding-left: 1em;" |Να αναφέρετε ποιες περιοχές του DNA ενός προκαρυωτικού κυττάρου μεταγράφονται, αλλά δεν μεταφράζονται σε αμινοξέα.
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

'''ΘΕΜΑ Γ'''

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ1.''' || style="padding-left: 1em;" |Δίνεται το παρακάτω διάγραμμα (Διάγραμμα 1), στο οποίο εμφανίζονται τρεις καμπύλες Α, Β και Γ, που αντιστοιχούν σε ποσότητα αντιγόνων 1, 2 και 3 αντίστοιχα, σε τρία διαφορετικά άτομα. Κάθε άτομο έρχεται σε επαφή με ένα είδος αντιγόνου την ίδια χρονική στιγμή (t<sub>ο</sub>). Να γράψετε το είδος της ανοσοβιολογικής απόκρισης που αντιστοιχεί σε κάθε καμπύλη αντιγόνου.
|-
|}

[[Αρχείο:1image_ikloukina.jpg|center]]

<div> style="text-align: right; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 6'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ2.''' || style="padding-left: 1em;" |Η βιοκοινότητα του παρακάτω οικοσυστήματος περιλαμβάνει τους οργανισμούς Π, Κ, Λ και Σ οι οποίοι αποτελούν τροφική αλυσίδα. Στον παρακάτω πίνακα (Πίνακας 2 ) καταγράφεται ο αριθμός ατόμων και η μέση βιομάζα ατόμου κάθε είδους.
|-
|}
{| class="wikitable" style="margin-left: auto; margin-right: auto;background: white;width: 80%;"
| style="width: 20%" | <center> '''Είδος '''</center>
| style="width: 40%" | <center> '''Αριθμός Ατόμων '''</center>
| style="width: 40%" | <center> '''Μέση βιομάζα ατόμου ( kg) '''</center>
|-
| <center> '''Π'''</center>
| <center> 20.000 </center>
| <center> 0,25 </center>
|-
| <center> '''Κ'''</center>
| <center> 5 </center>
| <center> 10.000 </center>
|-
| <center> '''Λ'''</center>
| <center> 10 </center>
| <center> 5 </center>
|-
| <center> '''Σ'''</center>
| <center> 200 </center>
| <center> 2,5 </center>
|-
|}

<center>'''Πίνακας 2'''</center>

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 1em;" |Με βάση τα στοιχεία του Πίνακα 2 να σχεδιάσετε τις τροφικές πυραμίδες βιομάζας και πληθυσμού. Δεν απαιτείται να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 8'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 3ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

----

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding-right: 30px;padding-left: 30px" |<big>'''ΝΕΟ'''</big>
|}

<u><center>ΑΡΧΗ 4ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ3.''' || style="padding-left: 1em;" |Μια πρωτεΐνη Α είναι απαραίτητη για τη λειτουργία των μιτοχονδρίων . Μετάλλαξη στο γονίδιο που την κωδικοποιεί οδηγεί σε ασθένεια. Γυναίκα που εμφανίζει την ασθένεια παντρεύεται φυσιολογικό άνδρα. Να διερευνήσετε αν οι απόγονοι του ζευγαριού θα πάσχουν από την ασθένεια. Δίνεται ότι η συχνότητα εμφάνισης της ασθένειας είναι ίδια στα αρσενικά και στα θηλυκά άτομα ενός πληθυσμού.
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 6'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ4.''' || style="padding-left: 1em;" |Δίνεται δίκλωνο μόριο DNA που και στις δύο αλυσίδες του φέρει μη ραδιενεργό άζωτο ( <sup>14</sup>Ν). Το μόριο αυτό αντιγράφεται σε κατάλληλο περιβάλλον με ραδιενεργό άζωτο ( <sup>15</sup>Ν) και ολοκληρώνει τρεις κύκλους αντιγραφής. Ποιο είναι το ποσοστό των μορίων DNA μετά το τέλος του τρίτου κύκλου αντιγραφής που θα περιέχουν αποκλειστικά ραδιενεργό άζωτο (<sup>15</sup>N) (μονάδα 1); Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''ΘΕΜΑ Δ'''

Δίνονται τρία γονίδια Α, Β, Γ, το καθένα από τα οποία κωδικοποιεί ένα μόριο RNA. Ένα από τα γονίδια κωδικοποιεί m RNA, είναι συνεχές και από την μετάφρασή του παράγεται ένα ολιγοπεπτίδιο. Το άλλο γονίδιο κωδικοποιεί το tRNA που μεταφέρει τη μεθειονίνη. Το γονίδιο που απομένει κωδικοποιεί το rRNA της μικρής υπομονάδας του ριβοσώματος, το οποίο rRNA συνδέεται με πέντε νουκλεοτίδια στην 5΄- αμετάφραστη περιοχή του m RNA από την μετάφραση του οποίου παράγεται το ολιγοπεπτίδιο.

<center>Γονίδιο Α </center>
<center>'''αλυσίδα 1''' GAATTCGGAACATGCCCGGGTCAGCCTGAGAGAATTCCC</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' CTTAAGCCTTGTACGGGCCCAGTCGGACTCTCTTAAGGG</center>

<center>Γονίδιο Β</center>
<center>'''αλυσίδα 1''' CTTATACGCAATGTTCCTAAA</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' GAATATGCGTTACAAGGATTT</center>

<center>Γονίδιο Γ</center>
<center>'''αλυσίδα 1''' ACTATGCACTTCCGGCCAA</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' TGATACGTGAAGGCCGGTT</center>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ1.''' || style="padding-left: 1em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το m RNA (μονάδα 1). Να γράψετε το m RNA που προκύπτει από την μεταγραφή του γονιδίου (μονάδες 2) και να σημειώσετε τα άκρα του (μονάδα 1).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ1.''' || style="padding-left: 1em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το tRNA (μονάδα 1 ) και να εξηγήσετε ποια από τις δύο αλυσίδες του γονιδίου είναι η μεταγραφόμενη (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 4ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

----

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding-right: 30px;padding-left: 30px" |<big>'''ΝΕΟ'''</big>
|}

<u><center>ΑΡΧΗ 5ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ3.''' || style="padding-left: 1em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το rRNA (μονάδα 1 ) και να εξηγήσετε ποια από τις δύο αλυσίδες του γονιδίου είναι η μεταγραφόμενη (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ4.''' || style="padding-left: 1em;" |Επιθυμούμε να κλωνοποιήσουμε το γονίδιο Α, χρησιμοποιώντας ως φορέα κλωνοποίησης το πλασμίδιο του '''Σχήματος 1'''. Διαθέτουμε τρεις διαφορετικές περιοριστικές ενδονουκλεάσες τις Ι, ΙΙ και EcoRI.
|-
|}

[[Αρχείο:2image_ikloukina.jpg|center]]

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |Το πλασμίδιο φέρει γονίδιο ανθεκτικότητας στην αμπικιλίνη, γονίδιο ανθεκτικότητας στην στρεπτομυκίνη και δύο θέσεις αναγνώρισης από τις περιοριστικές ενδονουκλεάσες ΠΕ-Ι και ΠΕ-ΙΙ. Η περιοριστική ενδονουκλεάση Ι διαθέτει θέση αναγνώρισης μέσα στο γονίδιο ανθεκτικότητας της αμπικιλίνης, ενώ η περιοριστική ενδονουκλεάση Ι Ι διαθέτει θέση αναγνώρισης μέσα στο γονίδιο της στρεπτομυκίνης . Δίνονται οι αλληλουχίες έξι ζευγών βάσεων που αναγνωρίζουν και επιδρούν οι ΠΕ -Ι και ΠΕ- ΙΙ.

[[Αρχείο:3image_ikloukina.jpg|center]]

Tα βέλη υποδεικνύουν τη θέση που δρα η κάθε περιοριστική ενδονουκλεάση ( ΠΕ) στην αλληλουχία αναγνώρισης.
<ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li>Να γράψετε ποια ή ποιες ΠΕ θα χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή του ανασυνδυασμένου πλασμιδίου. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 2)</div></li>
</ol>
|-
|}

<u><center>ΤΕΛΟΣ 5ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

----

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding-right: 30px;padding-left: 30px" |<big>'''ΝΕΟ'''</big>
|}

<u><center>ΑΡΧΗ 6ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u>

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |
<ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li value="2">Ποια/ποιες είναι η/οι αλληλουχία/ες έξι ζευγών βάσεων που εμφανίζεται/εμφανίζονται εκατέρωθεν του τμήματος του γονιδίου, στην περιοχή σύνδεσης των μονόκλωνων άκρων μετά την ενσωμάτωσή του στο πλασμίδιο με τη δράση της DNA δεσμάσης; <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 4)</div></li>
<li value="3">Ποιο είναι το αποτέλεσμα της επίδρασης της ΠΕ -Ι στο
ανασυνδυασμένο πλασμίδιο; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 5)</div></li>
</ol>
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 11'''</div>

<center><u>'''ΟΔΗΓΙΕΣ (για τους εξεταζομένους)''' </u></center>
# '''Στο εξώφυλλο''' να γράψετε το εξεταζόμενο μάθημα. '''Στο εσώφυλλο πάνω- πάνω''' να συμπληρώσετε τα ατομικά σας στοιχεία. '''Στην αρχή των απαντήσεών σας''' να γράψετε πάνω- πάνω την ημερομηνία και το εξεταζόμενο μάθημα. '''Να μην αντιγράψετ'''ε τα θέματα στο τετράδιο και '''να μη γράψετε''' πουθενά στις απαντήσεις σας το όνομά σας.
#Να γράψετε το ονοματεπώνυμό σας στο πάνω μέρος των φωτοαντιγράφων, αμέσως μόλις σας παραδοθούν. '''Τυχόν σημειώσεις σας πάνω στα θέματα δεν θα βαθμολογηθούν σε καμία περίπτωση'''. Κατά την αποχώρησή σας, να παραδώσετε μαζί με το τετράδιο και τα φωτοαντίγραφα.
#Να απαντήσετε '''στο τετράδιό σας''' σε όλα τα θέματα '''μόνο''' με μπλε ή '''μόνο''' με μαύρο στυλό με μελάνι που δεν σβήνει.
#Κάθε απάντηση επιστημονικά τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή.
#Διάρκεια εξέτασης: τρεις (3) ώρες μετά τη διανομή των φωτοαντιγράφων.
#Χρόνος δυνατής αποχώρησης: 10. 00 π.μ.

<center>'''ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ KΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ'''</center>
<center>'''ΤΕΛΟΣ ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ'''</center>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 6ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

Αρχείο:Wiki.jpg

2020-12-07T18:00:34Z

Ikloukina: Ο Ikloukina ανέβασε μια νέα έκδοση του Αρχείο:Wiki.jpg

Ikloukina:

__TOC__
{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}
== <u><center>ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> <br><center>'''ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ'''</center> <center>'''ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ'''</center> <center>'''ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19 ΙΟΥΝΙΟΥ 2020'''</center> <center>'''ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ'''</center> <center>'''ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6)'''</center> ==

=== ΘΕΜΑ Α ===

''Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις '''''Α1 '''''έως '''''Α5 '''''και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.''

'''Α1. '''Η ανοσοβιολογική απόκριση πραγματοποιείται

:'''α. '''στον θύμο αδένα και τον μυελό των οστών.

:'''β. '''στον σπλήνα, τις αμυγδαλές, τους λεμφαδένες και τον λεμφικό ιστό κατά μήκος του γαστρεντερικού σωλήνα.

:'''γ. '''στον θύμο αδένα και τους λεμφαδένες.

:'''δ. '''στον μυελό των οστών και τις αμυγδαλές.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α2. '''Τα μικρά ριβονουκλεοπρωτεϊνικά σωματίδια τα συναντάμε

:'''α. '''μόνο στα ευκαρυωτικά κύτταρα.

:'''β. '''μόνο στα προκαρυωτικά κύτταρα.

:'''γ. '''σε ευκαρυωτικά κύτταρα και τους ιούς που τα προσβάλλουν.

:'''δ. '''σε προκαρυωτικά και ευκαρυωτικά κύτταρα.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α3. '''Στον κύκλο του αζώτου, η αμμωνία παράγεται με τη διαδικασία της

:'''α. '''φωτοσύνθεσης.

:'''β. '''νιτροποίησης.

:'''γ. '''απονιτροποίησης.

:'''δ. '''αποικοδόμησης.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α4. '''Τα πρωτοογκογονίδια

:'''α. '''υπάρχουν φυσιολογικά στο ανθρώπινο γονιδίωμα.

:'''β. '''όταν απουσιάζουν από το ανθρώπινο γονιδίωμα προκαλείται καρκίνος.

:'''γ. '''επιδιορθώνουν βλάβες στο DNA.

:'''δ. '''αναστέλλουν την κυτταρική διαίρεση.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}
= <u><center>ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

'''Α5. '''Η εμβρυϊκή αιμοσφαιρίνη ΗbF

:'''α. '''αποτελείται από 2α και 2δ αλυσίδες.

:'''β. '''παράγεται σε όλα τα κύτταρα του εμβρύου .

:'''γ. '''παράγεται καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του ανθρώπου .

:'''δ. '''αποτελείται από πολυπεπτιδικές αλυσίδες οι οποίες δεν συνδέονται με ομάδες αίμης.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

=== ΘΕΜΑ B ===

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β1. ''' || style="padding-left: 2em;" |Στον χιμπατζή το απλοειδές γονιδίωμα περιλαμβάνει 24 χρωμοσώματα.Να συμπληρώσετε σωστά τον Πίνακα 1 και να τον αντιγράψετε στο τετράδιό σας.
|-
|}

:{| class="wikitable" style="width: 100%;"
| style="width: 50%" | ''' '''
| style="width: 25%" | <center>Αριθμός<br>χρωμοσωμάτων</center>
| style="width: 25%" | <center>Αριθμός<br>μορίων DNA<br>πυρήνα </center>
|-
| Μετάφαση μίτωσης
|
|
|-
| Θυγατρικό κύτταρο που προκύπτει από την Μείωση I
|
|
|}

<center>'''Πίνακας 1'''</center>

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β2. ''' || style="padding-left: 2em;" |Ποιες είναι οι επιδράσεις της αιθυλικής αλκοόλης στο ήπαρ του ανθρώπου;
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β3. '''
| <ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li>Να γράψετε τα χαρακτηριστικά που αποκτούν ορισμένα βακτήρια και τα οποία τα βοηθούν να επιβιώσουν σε αντίξοες συνθήκες, όπως οι ακραίες θερμοκρασίες και η δράση ακτινοβολιών. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 3)</div></li>
<li>Πώς επιβιώνει το βακτήριο E.coli όταν στο περιβάλλον δεν υπάρχει γλυκόζη αλλά υπάρχει λακτόζη; Να περιγράψετε τον αντίστοιχο μηχανισμό. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 4)</div></li>
<li>Να αναφέρετε πώς επιβιώνουν ορισμένα βακτήρια απουσία αμινοξέων από το θρεπτικό τους υλικό. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 2)</div></li>
</ol>
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 9'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β4.''' || style="padding-left: 2em;" |Ο αλφισμός είναι μια ασθένεια που χαρακτηρίζεται από ετερογένεια. Πώς ερμηνεύεται η ετερογένεια αυτή σε φαινοτυπικό και γονιδιακό επίπεδο;
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 2ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}

= <u><center>ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β5.''' || style="padding-left: 2em;" |Να αναφέρετε ποιες περιοχές του DNA ενός προκαρυωτικού κυττάρου μεταγράφονται, αλλά δεν μεταφράζονται σε αμινοξέα.
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

=== ΘΕΜΑ Γ ===

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ1.''' || style="padding-left: 2em;" |Δίνεται το παρακάτω διάγραμμα (Διάγραμμα 1), στο οποίο εμφανίζονται τρεις καμπύλες Α, Β και Γ, που αντιστοιχούν σε ποσότητα αντιγόνων 1, 2 και 3 αντίστοιχα, σε τρία διαφορετικά άτομα. Κάθε άτομο έρχεται σε επαφή με ένα είδος αντιγόνου την ίδια χρονική στιγμή (t<sub>ο</sub>). Να γράψετε το είδος της ανοσοβιολογικής απόκρισης που αντιστοιχεί σε κάθε καμπύλη αντιγόνου.
|-
|}

[[Αρχείο:1image_ikloukina.jpg|center]]

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 6'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ2.''' || style="padding-left: 2em;" |Η βιοκοινότητα του παρακάτω οικοσυστήματος περιλαμβάνει τους οργανισμούς Π, Κ, Λ και Σ οι οποίοι αποτελούν τροφική αλυσίδα. Στον παρακάτω πίνακα (Πίνακας 2 ) καταγράφεται ο αριθμός ατόμων και η μέση βιομάζα ατόμου κάθε είδους.
|-
|}
{| class="wikitable" style="margin-left: auto; margin-right: auto;width: 80%;"
| style="width: 20%" | <center> '''Είδος '''</center>
| style="width: 40%" | <center> '''Αριθμός Ατόμων '''</center>
| style="width: 40%" | <center> '''Μέση βιομάζα ατόμου ( kg) '''</center>
|-
| <center> '''Π'''</center>
| <center> 20.000 </center>
| <center> 0,25 </center>
|-
| <center> '''Κ'''</center>
| <center> 5 </center>
| <center> 10.000 </center>
|-
| <center> '''Λ'''</center>
| <center> 10 </center>
| <center> 5 </center>
|-
| <center> '''Σ'''</center>
| <center> 200 </center>
|-
| <center> 2,5 </center>
|-
|}

<center>'''Πίνακας 2'''</center>

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |Με βάση τα στοιχεία του Πίνακα 2 να σχεδιάσετε τις τροφικές πυραμίδες βιομάζας και πληθυσμού. Δεν απαιτείται να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 8'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 3ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}
= <u><center>ΑΡΧΗ 4ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ3.''' || style="padding-left: 2em;" |Μια πρωτεΐνη Α είναι απαραίτητη για τη λειτουργία των μιτοχονδρίων . Μετάλλαξη στο γονίδιο που την κωδικοποιεί οδηγεί σε ασθένεια. Γυναίκα που εμφανίζει την ασθένεια παντρεύεται φυσιολογικό άνδρα. Να διερευνήσετε αν οι απόγονοι του ζευγαριού θα πάσχουν από την ασθένεια. Δίνεται ότι η συχνότητα εμφάνισης της ασθένειας είναι ίδια στα αρσενικά και στα θηλυκά άτομα ενός πληθυσμού.
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 6'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ4.''' || style="padding-left: 2em;" |Δίνεται δίκλωνο μόριο DNA που και στις δύο αλυσίδες του φέρει μη ραδιενεργό άζωτο ( <sup>14</sup>Ν). Το μόριο αυτό αντιγράφεται σε κατάλληλο περιβάλλον με ραδιενεργό άζωτο ( <sup>15</sup>Ν) και ολοκληρώνει τρεις κύκλους αντιγραφής. Ποιο είναι το ποσοστό των μορίων DNA μετά το τέλος του τρίτου κύκλου αντιγραφής που θα περιέχουν αποκλειστικά ραδιενεργό άζωτο (<sup>15</sup>N) (μονάδα 1); Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

=== ΘΕΜΑ Δ ===

Δίνονται τρία γονίδια Α, Β, Γ, το καθένα από τα οποία κωδικοποιεί ένα μόριο RNA. Ένα από τα γονίδια κωδικοποιεί m RNA, είναι συνεχές και από την μετάφρασή του παράγεται ένα ολιγοπεπτίδιο. Το άλλο γονίδιο κωδικοποιεί το tRNA που μεταφέρει τη μεθειονίνη. Το γονίδιο που απομένει κωδικοποιεί το rRNA της μικρής υπομονάδας του ριβοσώματος, το οποίο rRNA συνδέεται με πέντε νουκλεοτίδια στην 5΄- αμετάφραστη περιοχή του m RNA από την μετάφραση του οποίου παράγεται το ολιγοπεπτίδιο.

<center>Γονίδιο Α </center>
<center>'''αλυσίδα 1''' GAATTCGGAACATGCCCGGGTCAGCCTGAGAGAATTCCC</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' CTTAAGCCTTGTACGGGCCCAGTCGGACTCTCTTAAGGG</center>

<center>Γονίδιο Β</center>
<center>'''αλυσίδα 1''' CTTATACGCAATGTTCCTAAA</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' GAATATGCGTTACAAGGATTT</center>

<center>Γονίδιο Γ</center>
<center>'''αλυσίδα 1''' ACTATGCACTTCCGGCCAA</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' TGATACGTGAAGGCCGGTT</center>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ1.''' || style="padding-left: 2em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το m RNA (μονάδα 1). Να γράψετε το m RNA που προκύπτει από την μεταγραφή του γονιδίου (μονάδες 2) και να σημειώσετε τα άκρα του (μονάδα 1).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ1.''' || style="padding-left: 2em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το tRNA (μονάδα 1 ) και να εξηγήσετε ποια από τις δύο αλυσίδες του γονιδίου είναι η μεταγραφόμενη (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 4ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}

= <u><center>ΑΡΧΗ 5ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ3.''' || style="padding-left: 2em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το rRNA (μονάδα 1 ) και να εξηγήσετε ποια από τις δύο αλυσίδες του γονιδίου είναι η μεταγραφόμενη (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ4.''' || style="padding-left: 2em;" |Επιθυμούμε να κλωνοποιήσουμε το γονίδιο Α, χρησιμοποιώντας ως φορέα κλωνοποίησης το πλασμίδιο του '''Σχήματος 1'''. Διαθέτουμε τρεις διαφορετικές περιοριστικές ενδονουκλεάσες τις Ι, ΙΙ και EcoRI.
|-
|}

[[Αρχείο:2image_ikloukina.jpg|center]]

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |Το πλασμίδιο φέρει γονίδιο ανθεκτικότητας στην αμπικιλίνη, γονίδιο ανθεκτικότητας στην στρεπτομυκίνη και δύο θέσεις αναγνώρισης από τις περιοριστικές ενδονουκλεάσες ΠΕ-Ι και ΠΕ-ΙΙ. Η περιοριστική ενδονουκλεάση Ι διαθέτει θέση αναγνώρισης μέσα στ ο γονίδιο ανθεκτικότητας της αμπικιλίνης, ενώ η περιοριστική ενδονουκλεάση Ι Ι διαθέτει θέση αναγνώρισης μέσα στο γονίδιο της στρεπτομυκίνης . Δίνονται οι αλληλουχίες έξι ζευγών βάσεων που αναγνωρίζουν και επιδρούν οι ΠΕ -Ι και ΠΕ- ΙΙ.

[[Αρχείο:3image_ikloukina.jpg|center]]

Tα βέλη υποδεικνύουν τη θέση που δρα η κάθε περιοριστική ενδονουκλεάση ( ΠΕ) στην αλληλουχία αναγνώρισης.
<ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li>Να γράψετε ποια ή ποιες ΠΕ θα χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή του ανασυνδυασμένου πλασμιδίου. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 2)</div></li>
</ol>
|-
|}

<u><center>ΤΕΛΟΣ 5ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}

= <u><center>ΑΡΧΗ 6ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |
<ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li value="2">Ποια/ποιες είναι η/οι αλληλουχία/ες έξι ζευγών βάσεων που εμφανίζεται/εμφανίζονται εκατέρωθεν του τμήματος του γονιδίου, στην περιοχή σύνδεσης των μονόκλωνων άκρων μετά την ενσωμάτωσή του στο πλασμίδιο με τη δράση της DNA δεσμάσης; <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 4)</div></li>
<li value="3">Ποιο είναι το αποτέλεσμα της επίδρασης της ΠΕ -Ι στο
ανασυνδυασμένο πλασμίδιο; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 5)</div></li>
</ol>
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<center><u>'''ΟΔΗΓΙΕΣ (για τους εξεταζομένους)''' </u></center>
#'''Στο εξώφυλλο''' να γράψετε το εξεταζόμενο μάθημα. '''Στο εσώφυλλο πάνω- πάνω''' να συμπληρώσετε τα ατομικά σας στοιχεία. '''Στην αρχή των απαντήσεών σας''' να γράψετε πάνω- πάνω την ημερομηνία και το εξεταζόμενο μάθημα. '''Να μην αντιγράψετ'''ε τα θέματα στο τετράδιο και '''να μη γράψετε''' πουθενά στις απαντήσεις σας το όνομά σας.
#Να γράψετε το ονοματεπώνυμό σας στο πάνω μέρος των φωτοαντιγράφων, αμέσως μόλις σας παραδοθούν. '''Τυχόν σημειώσεις σας πάνω στα θέματα δεν θα βαθμολογηθούν σε καμία περίπτωση'''. Κατά την αποχώρησή σας, να παραδώσετε μαζί με το τετράδιο και τα φωτοαντίγραφα.
#Να απαντήσετε '''στο τετράδιό σας''' σε όλα τα θέματα '''μόνο''' με μπλε ή '''μόνο''' με μαύρο στυλό με μελάνι που δεν σβήνει.
#Κάθε απάντηση επιστημονικά τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή.
#Διάρκεια εξέτασης: τρεις (3) ώρες μετά τη διανομή των φωτοαντιγράφων.
#Χρόνος δυνατής αποχώρησης: 10. 00 π.μ.

<center>'''ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ KΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ'''</center>
<center>'''ΤΕΛΟΣ ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ'''</center>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 6ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

Αρχείο:3image ikloukina.jpg

2020-12-06T23:30:55Z

Ikloukina:

2020-12-06T23:24:56Z

Ikloukina:

__TOC__
{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}
== <u><center>ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> <br><center>'''ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ'''</center> <center>'''ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ'''</center> <center>'''ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19 ΙΟΥΝΙΟΥ 2020'''</center> <center>'''ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ'''</center> <center>'''ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6)'''</center> ==

=== ΘΕΜΑ Α ===

''Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις '''''Α1 '''''έως '''''Α5 '''''και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.''

'''Α1. '''Η ανοσοβιολογική απόκριση πραγματοποιείται

:'''α. '''στον θύμο αδένα και τον μυελό των οστών.

:'''β. '''στον σπλήνα, τις αμυγδαλές, τους λεμφαδένες και τον λεμφικό ιστό κατά μήκος του γαστρεντερικού σωλήνα.

:'''γ. '''στον θύμο αδένα και τους λεμφαδένες.

:'''δ. '''στον μυελό των οστών και τις αμυγδαλές.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α2. '''Τα μικρά ριβονουκλεοπρωτεϊνικά σωματίδια τα συναντάμε

:'''α. '''μόνο στα ευκαρυωτικά κύτταρα.

:'''β. '''μόνο στα προκαρυωτικά κύτταρα.

:'''γ. '''σε ευκαρυωτικά κύτταρα και τους ιούς που τα προσβάλλουν.

:'''δ. '''σε προκαρυωτικά και ευκαρυωτικά κύτταρα.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α3. '''Στον κύκλο του αζώτου, η αμμωνία παράγεται με τη διαδικασία της

:'''α. '''φωτοσύνθεσης.

:'''β. '''νιτροποίησης.

:'''γ. '''απονιτροποίησης.

:'''δ. '''αποικοδόμησης.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

'''Α4. '''Τα πρωτοογκογονίδια

:'''α. '''υπάρχουν φυσιολογικά στο ανθρώπινο γονιδίωμα.

:'''β. '''όταν απουσιάζουν από το ανθρώπινο γονιδίωμα προκαλείται καρκίνος.

:'''γ. '''επιδιορθώνουν βλάβες στο DNA.

:'''δ. '''αναστέλλουν την κυτταρική διαίρεση.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}
= <u><center>ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

'''Α5. '''Η εμβρυϊκή αιμοσφαιρίνη ΗbF

:'''α. '''αποτελείται από 2α και 2δ αλυσίδες.

:'''β. '''παράγεται σε όλα τα κύτταρα του εμβρύου .

:'''γ. '''παράγεται καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του ανθρώπου .

:'''δ. '''αποτελείται από πολυπεπτιδικές αλυσίδες οι οποίες δεν συνδέονται με ομάδες αίμης.

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

=== ΘΕΜΑ B ===

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β1. ''' || style="padding-left: 2em;" |Στον χιμπατζή το απλοειδές γονιδίωμα περιλαμβάνει 24 χρωμοσώματα.Να συμπληρώσετε σωστά τον Πίνακα 1 και να τον αντιγράψετε στο τετράδιό σας.
|-
|}

:{| class="wikitable" style="width: 100%;"
| style="width: 50%" | ''' '''
| style="width: 25%" | <center>Αριθμός<br>χρωμοσωμάτων</center>
| style="width: 25%" | <center>Αριθμός<br>μορίων DNA<br>πυρήνα </center>
|-
| Μετάφαση μίτωσης
|
|
|-
| Θυγατρικό κύτταρο που προκύπτει από την Μείωση I
|
|
|}

<center>'''Πίνακας 1'''</center>

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β2. ''' || style="padding-left: 2em;" |Ποιες είναι οι επιδράσεις της αιθυλικής αλκοόλης στο ήπαρ του ανθρώπου;
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β3. '''
| <ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li>Να γράψετε τα χαρακτηριστικά που αποκτούν ορισμένα βακτήρια και τα οποία τα βοηθούν να επιβιώσουν σε αντίξοες συνθήκες, όπως οι ακραίες θερμοκρασίες και η δράση ακτινοβολιών. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 3)</div></li>
<li>Πώς επιβιώνει το βακτήριο E.coli όταν στο περιβάλλον δεν υπάρχει γλυκόζη αλλά υπάρχει λακτόζη; Να περιγράψετε τον αντίστοιχο μηχανισμό. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 4)</div></li>
<li>Να αναφέρετε πώς επιβιώνουν ορισμένα βακτήρια απουσία αμινοξέων από το θρεπτικό τους υλικό. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 2)</div></li>
</ol>
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 9'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β4.''' || style="padding-left: 2em;" |Ο αλφισμός είναι μια ασθένεια που χαρακτηρίζεται από ετερογένεια. Πώς ερμηνεύεται η ετερογένεια αυτή σε φαινοτυπικό και γονιδιακό επίπεδο;
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 2ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}

= <u><center>ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Β5.''' || style="padding-left: 2em;" |Να αναφέρετε ποιες περιοχές του DNA ενός προκαρυωτικού κυττάρου μεταγράφονται, αλλά δεν μεταφράζονται σε αμινοξέα.
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

=== ΘΕΜΑ Γ ===

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ1.''' || style="padding-left: 2em;" |Δίνεται το παρακάτω διάγραμμα (Διάγραμμα 1), στο οποίο εμφανίζονται τρεις καμπύλες Α, Β και Γ, που αντιστοιχούν σε ποσότητα αντιγόνων 1, 2 και 3 αντίστοιχα, σε τρία διαφορετικά άτομα. Κάθε άτομο έρχεται σε επαφή με ένα είδος αντιγόνου την ίδια χρονική στιγμή (t<sub>ο</sub>). Να γράψετε το είδος της ανοσοβιολογικής απόκρισης που αντιστοιχεί σε κάθε καμπύλη αντιγόνου.
|-
|}

[[Αρχείο:1image_ikloukina.jpg|center]]

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 6'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ2.''' || style="padding-left: 2em;" |Η βιοκοινότητα του παρακάτω οικοσυστήματος περιλαμβάνει τους οργανισμούς Π, Κ, Λ και Σ οι οποίοι αποτελούν τροφική αλυσίδα. Στον παρακάτω πίνακα (Πίνακας 2 ) καταγράφεται ο αριθμός ατόμων και η μέση βιομάζα ατόμου κάθε είδους.
|-
|}
{| class="wikitable" style="margin-left: auto; margin-right: auto;width: 80%;"
| style="width: 20%" | <center> '''Είδος '''</center>
| style="width: 40%" | <center> '''Αριθμός Ατόμων '''</center>
| style="width: 40%" | <center> '''Μέση βιομάζα ατόμου ( kg) '''</center>
|-
| <center> '''Π'''</center>
| <center> 20.000 </center>
| <center> 0,25 </center>
|-
| <center> '''Κ'''</center>
| <center> 5 </center>
| <center> 10.000 </center>
|-
| <center> '''Λ'''</center>
| <center> 10 </center>
| <center> 5 </center>
|-
| <center> '''Σ'''</center>
| <center> 200 </center>
|-
| <center> 2,5 </center>
|-
|}

<center>'''Πίνακας 2'''</center>

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |Με βάση τα στοιχεία του Πίνακα 2 να σχεδιάσετε τις τροφικές πυραμίδες βιομάζας και πληθυσμού. Δεν απαιτείται να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 8'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 3ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}
= <u><center>ΑΡΧΗ 4ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ3.''' || style="padding-left: 2em;" |Μια πρωτεΐνη Α είναι απαραίτητη για τη λειτουργία των μιτοχονδρίων . Μετάλλαξη στο γονίδιο που την κωδικοποιεί οδηγεί σε ασθένεια. Γυναίκα που εμφανίζει την ασθένεια παντρεύεται φυσιολογικό άνδρα. Να διερευνήσετε αν οι απόγονοι του ζευγαριού θα πάσχουν από την ασθένεια. Δίνεται ότι η συχνότητα εμφάνισης της ασθένειας είναι ίδια στα αρσενικά και στα θηλυκά άτομα ενός πληθυσμού.
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 6'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Γ4.''' || style="padding-left: 2em;" |Δίνεται δίκλωνο μόριο DNA που και στις δύο αλυσίδες του φέρει μη ραδιενεργό άζωτο ( <sup>14</sup>Ν). Το μόριο αυτό αντιγράφεται σε κατάλληλο περιβάλλον με ραδιενεργό άζωτο ( <sup>15</sup>Ν) και ολοκληρώνει τρεις κύκλους αντιγραφής. Ποιο είναι το ποσοστό των μορίων DNA μετά το τέλος του τρίτου κύκλου αντιγραφής που θα περιέχουν αποκλειστικά ραδιενεργό άζωτο (<sup>15</sup>N) (μονάδα 1); Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

=== ΘΕΜΑ Δ ===

Δίνονται τρία γονίδια Α, Β, Γ, το καθένα από τα οποία κωδικοποιεί ένα μόριο RNA. Ένα από τα γονίδια κωδικοποιεί m RNA, είναι συνεχές και από την μετάφρασή του παράγεται ένα ολιγοπεπτίδιο. Το άλλο γονίδιο κωδικοποιεί το tRNA που μεταφέρει τη μεθειονίνη. Το γονίδιο που απομένει κωδικοποιεί το rRNA της μικρής υπομονάδας του ριβοσώματος, το οποίο rRNA συνδέεται με πέντε νουκλεοτίδια στην 5΄- αμετάφραστη περιοχή του m RNA από την μετάφραση του οποίου παράγεται το ολιγοπεπτίδιο.

<center>Γονίδιο Α </center>
<center>'''αλυσίδα 1''' GAATTCGGAACATGCCCGGGTCAGCCTGAGAGAATTCCC</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' CTTAAGCCTTGTACGGGCCCAGTCGGACTCTCTTAAGGG</center>

<center>Γονίδιο Β</center>
<center>'''αλυσίδα 1''' CTTATACGCAATGTTCCTAAA</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' GAATATGCGTTACAAGGATTT</center>

<center>Γονίδιο Γ</center>
<center>'''αλυσίδα 1''' ACTATGCACTTCCGGCCAA</center>
<center>'''αλυσίδα 2''' TGATACGTGAAGGCCGGTT</center>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ1.''' || style="padding-left: 2em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το m RNA (μονάδα 1). Να γράψετε το m RNA που προκύπτει από την μεταγραφή του γονιδίου (μονάδες 2) και να σημειώσετε τα άκρα του (μονάδα 1).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 4'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ1.''' || style="padding-left: 2em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το tRNA (μονάδα 1 ) και να εξηγήσετε ποια από τις δύο αλυσίδες του γονιδίου είναι η μεταγραφόμενη (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<u><center>ΤΕΛΟΣ 4ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}

= <u><center>ΑΡΧΗ 5ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ3.''' || style="padding-left: 2em;" |Να γράψετε ποιο από τα τρία γονίδια κωδικοποιεί το rRNA (μονάδα 1 ) και να εξηγήσετε ποια από τις δύο αλυσίδες του γονιδίου είναι η μεταγραφόμενη (μονάδες 4 ).
|-
|}
<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

{|
|-
| style="vertical-align:top;"| '''Δ4.''' || style="padding-left: 2em;" |Επιθυμούμε να κλωνοποιήσουμε το γονίδιο Α, χρησιμοποιώντας ως φορέα κλωνοποίησης το πλασμίδιο του '''Σχήματος 1'''. Διαθέτουμε τρεις διαφορετικές περιοριστικές ενδονουκλεάσες τις Ι, ΙΙ και EcoRI.
|-
|}

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |Το πλασμίδιο φέρει γονίδιο ανθεκτικότητας στην αμπικιλίνη, γονίδιο ανθεκτικότητας στην στρεπτομυκίνη και δύο θέσεις αναγνώρισης από τις περιοριστικές ενδονουκλεάσες ΠΕ-Ι και ΠΕ-ΙΙ. Η περιοριστική ενδονουκλεάση Ι διαθέτει θέση αναγνώρισης μέσα στ ο γονίδιο ανθεκτικότητας της αμπικιλίνης, ενώ η περιοριστική ενδονουκλεάση Ι Ι διαθέτει θέση αναγνώρισης μέσα στο γονίδιο της στρεπτομυκίνης . Δίνονται οι αλληλουχίες έξι ζευγών βάσεων που αναγνωρίζουν και επιδρούν οι ΠΕ -Ι και ΠΕ- ΙΙ.

Tα βέλη υποδεικνύουν τη θέση που δρα η κάθε περιοριστική ενδονουκλεάση ( ΠΕ) στην αλληλουχία αναγνώρισης.
<ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li>Να γράψετε ποια ή ποιες ΠΕ θα χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή του ανασυνδυασμένου πλασμιδίου. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 2)</div></li>
</ol>
|-
|}

<u><center>ΤΕΛΟΣ 5ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ</center> </u>

{|style="border-style: solid; border-width: 2px"
| style="padding: 10px" |'''ΝΕΟ'''
|}

= <u><center>ΑΡΧΗ 6ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ</center> </u> <u><center>ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ – ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ</center> </u> =

{|
|-
| style="padding-left: 2em;"| ''' ''' || style="padding-left: 2em;" |
<ol style="list-style-type: lower-roman;">
<li value="2">Ποια/ποιες είναι η/οι αλληλουχία/ες έξι ζευγών βάσεων που εμφανίζεται/εμφανίζονται εκατέρωθεν του τμήματος του γονιδίου, στην περιοχή σύνδεσης των μονόκλωνων άκρων μετά την ενσωμάτωσή του στο πλασμίδιο με τη δράση της DNA δεσμάσης; <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 4)</div></li>
<li value="3">Ποιο είναι το αποτέλεσμα της επίδρασης της ΠΕ -Ι στο
ανασυνδυασμένο πλασμίδιο; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. <div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">(Μονάδες 5)</div></li>
</ol>
|-
|}

<div style="text-align: right; direction: ltr; margin-left: 1em;">'''Μονάδες 5'''</div>

<center><u>'''ΟΔΗΓΙΕΣ (για τους εξεταζομένους)''' </u></center>
#Στο εξώφυλλο να γράψετε το εξεταζόμενο μάθημα. Στο εσώφυλλο πάνω- πάνω να συμπληρώσετε τα ατομικά σας στοιχεία. Στην αρχή των απαντήσεών σας να γράψετε πάνω- πάνω την ημερομηνία και το εξεταζόμενο μάθημα. Να μην αντιγράψετε τα θέματα στο τετράδιο και να μη γράψετε πουθενά στις απαντήσεις σας το όνομά σας.
#Να γράψετε το ονοματεπώνυμό σας στο πάνω μέρος των φωτοαντιγράφων, αμέσως μόλις σας παραδοθούν. Τυχόν σημειώσεις σας πάνω στα θέματα δεν θα βαθμολογηθούν σε καμία περίπτωση . Κατά την αποχώρησή σας, να παραδώσετε μαζί με το τετράδιο και τα φωτοαντίγραφα.
#Να απαντήσετε στο τετράδιό σας σε όλα τα θέματα μόνο με μπλε ή μόνο
με μαύρο στυλό με μελάνι που δεν σβήνει.
#Κάθε απάντηση επιστημονικά τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή.
#Διάρκεια εξέτασης: τρεις (3) ώρες μετά τη διανομή των φωτοαντιγράφων.
#Χρόνος δυνατής αποχώρησης: 10. 00 π.μ.

<center>'''ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ KΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ'''</center>
<center>'''ΤΕΛΟΣ ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ'''</center>