Μοντέλο 5Ε: Ομάδες αίματος

Πηγή: https://www.zmescience.com/science/most-common-blood-type-43253/

Εισαγωγή

Το Μοντέλο 5Ε εφαρμόστηκε για να διδαχθεί η ενότητα «Ομάδες αίματος: Σύστημα ΑΒΟ», που εντάσσεται στο 3ο κεφάλαιο: Κυκλοφορικό σύστημα, του μαθήματος Βιολογίας της Α’ Λυκείου, σε μία διδακτική ώρα (45′).

Στόχοι του μαθήματος:

  • Κατανόηση και περιγραφή των ομάδων αίματος
  • Συμβατότητα των ομάδων αίματος

Μέσα από την εφαρμογή του μοντέλου αυτού, ο εκπαιδευτικός οργανώνει τη διδασκαλία μου μέσα από μια αλληλουχία πέντε σταδίων, τα οποία είναι η ενεργοποίηση/ εμπλοκή, η εξερεύνηση, η εξήγηση/ επεξήγηση, η επεξεργασία και η εκτίμηση. Μ’ αυτόν τον τρόπο αυξάνεται η συμμετοχικότητα των μαθητών, χρησιμοποιείται ποικιλία ερεθισμάτων, αποφορτίζεται ο εκπαιδευτικός από το άγχος της διδασκαλίας και συμπληρώνονται οι προαπαιτούμενες γνώσεις εκεί που διαπιστώνεται έλλειμμα (Στασινάκης, 2015).

Ενεργοποίηση/ εμπλοκή (5΄)

Ο εκπαιδευτικός αποκτά πρόσβαση στις πρότερες γνώσεις των μαθητών, κάνοντας τις ακόλουθες ερωτήσεις:

  • Ποιες ομάδες αίματος γνωρίζετε;
  • Πώς καθορίζονται οι ομάδες αίματος;
  • Αν γνωρίζετε ότι τα ποσοστά των ομάδων αίματος στη χώρα μας είναι: Ο 44%, Α 38%, B 13 % και ΑΒ 5%. Σύμφωνα με τη δυνατότητα μετάγγισης το ποσοστό των δοτών για κάθε ομάδα είναι:
    1. Ο 44%, Α 38%, Β 13% και ΑΒ 5%
    2. Ο 44%, Α 82%, Β 57% και ΑΒ 100%
    3. Ο 44%, Α 38%, Β 13% και ΑΒ 100%
    4. Ο 5%, Α 38%, Β 13% και ΑΒ 44%

Στη συνέχεια, δημιουργεί συνδετικούς κρίκους ανάμεσα στην πρότερη και την παρούσα γνωστική εμπειρία των μαθητών μας, με το ακόλουθο βίντεο.

Παρακολουθούν το βιντεάκι από το 0-2΄.

Πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=cAzu7_3Js_Q&t=3s

Εξερεύνηση (8΄)

Οι μαθητές καταπιάνονται με ένα θέμα της καθημερινότητας, στο οποίο αναγνωρίζουν και αναπτύσσουν τις έννοιες, τις διεργασίες και τις δεξιότητες που έχουν διαπιστωθεί κατά την πρώτη φάση.

Για παράδειγμα, αφηγούμαστε το ακόλουθο περιστατικό: «Γεια σας! Είμαι η Δήμητρα και χρειάζομαι τη βοήθεια σας. Ο φίλος μου ο Κώστας, ομάδας αίματος ΑΒ, βρίσκεται στο νοσοκομείο και χρειάζεται επειγόντως αίμα. Εγώ έχω ομάδα αίματος Α. Μπορώ να τον βοηθήσω;»

Εξήγηση/ επεξήγηση (12΄)

Ο εκπαιδευτικός εισάγει άμεσα τις έννοιες αντιγόνου, αντισώματος και τύποι ομάδων αίματος.

Mαζί με τους μαθητές του συμπληρώνει τον παρακάτω πίνακα.

Για να εξοικειωθούν οι μαθητές με την έννοια της συμβατότητας των ομάδων αίματος, πραγματοποιούν μια πολύ απλή εργαστηριακή άσκηση, με χρωστικές ζαχαροπλαστικής.

  • Γεμίζουν 16 κουτάκια με νερό (4 για κάθε ομάδα αίματος)
  • Βάζουν στα 4 κουτάκια κόκκινη χρωστική ζαχαροπλαστικής (ομάδα Α).
  • Βάζουν στα 4 κουτάκια μπλε χρωστική ζαχαροπλαστικής (ομάδα Β).
  • Βάζουν στα 4 κουτάκια κόκκινη και μπλε χρωστική ζαχαροπλαστικής (ομάδα ΑΒ).
  • Στα 4 τελευταία κουτάκια δεν προσθέτουν καμία χρωστική (ομάδα Ο)

Επεξεργασία (10΄)

Δίνεται η δυνατότητα και η ευκαιρία στους μαθητές να:

α) ελέγξουν τις υποθέσεις τους και να εφαρμόσουν πρακτικά τις επιθυμητές δεξιότητες.

Συγκεκριμένα, ελέγχουν και διαπιστώνουν αν η συμβουλή που δώσανε στην Δήμητρα ήταν σωστή (βλέπε στάδιο της εξερεύνησης).

β) εφαρμόσουν πρακτικά τις επιθυμητές δεξιότητες και συμπεριφορές, συνεχίζοντας την εργαστηριακή άσκηση ως εξής:

Μεταφέρουν το περιεχόμενο του κουτιού με το κόκκινο χρώμα (ομάδα Α) στο κουτί με το μπλε χρώμα (ομάδα Β). Αν διαπιστώσουν ότι υπάρχει αλλαγή χρώματος στο κουτάκι του δέκτη, τότε οι δύο ομάδες αίματος δεν είναι συμβατές.

Εκτίμηση (10΄)

Ο εκπαιδευτικός ελέγχει την επίτευξη των μαθησιακών στόχων ενώ παράλληλα οι μαθητές ενθαρρύνονται να αξιολογήσουν αυτά που έχουν κατανοήσει και τις ικανότητες που έχουν αποκτήσει:

με την ακόλουθη άσκηση αντιστοίχισης:

7 thoughts on “Μοντέλο 5Ε: Ομάδες αίματος

  1. Πολύ όμορφη δουλειά και παρουσίαση, μπράβο!!! Επίσης μου αρέσει που τους προτρέπετε να δουν συγκεκριμένα αποσπάσματα από το βίντεο, άρα τους παρέχετε μία πολύ συγκεκριμένη οδηγία, και όχι γενικά να χαθούν στην παρατήρησή του.

Leave a Reply

Your email address will not be published.